İçeriğe geç

20. ders · Yapay zekâ aramaları (GEO)

Yapay zekâ aramalarında görünür olmak (GEO)

GEO'nun ne olduğunu, yapay zekâ asistanlarının bir sayfayı nasıl kaynak gösterdiğini ve GEO skorunun hangi hazırlıklara baktığını öğreneceksiniz.

4 dk okuma20 / 23

Derslerde “panel” dediğimiz yer, Dijenta SEO hesabınızın ekranlarıdır; “denetimimiz” sitenizi tarayan kontrollerimizdir.

GEO nedir?

GEO (Generative Engine Optimization), sitenizi yapay zekâ aramalarına hazırlamaktır. ChatGPT, Claude ve Perplexity gibi asistanlar ve Google'ın yapay zekâ özetleri bir soruyu yanıtlarken web sayfalarını okur, cevabı onlardan derler ve çoğu zaman kaynak olarak bağlantı verir. GEO, bu cevaplarda kaynak olabilecek bir site kurmanın ölçülebilir adımlarıdır.

GEO yeni ve ayrı bir SEO türü değildir; aynı temellerin üstüne kurulur. Arama motorlarına kapalı, açılmayan ya da içeriği zayıf bir sayfa yapay zekâ cevaplarında da kaynak olamaz. Bu yüzden önce bu eğitimdeki SEO temellerini sağlam tutun.

Google'ın yapay zekâ özetleri için ayrı iş gerekmez

Google bazı aramalarda sonuçların üstünde yapay zekâ ile hazırlanmış bir özet ve bu özetin kaynaklarını gösterir. Google'a göre burada kaynak olarak görünmek için ek bir koşul, özel bir işaretleme ya da özel bir dosya gerekmez: sayfanın dizinde olması ve arama sonucunda açıklama parçasıyla (snippet) gösterilmeye uygun olması yeterlidir. Yani normal SEO yeter.

Bunun tersi de geçerlidir: "nosnippet" ya da çok küçük bir "max-snippet" değeri gibi alıntıyı kısan yönergeler sayfanızın bu özetlerde kullanılmasını da engeller. Bu özetlerden gelen tıklamalar Search Console'daki arama trafiğinize dahildir.

Hiçbir araç ya da hizmet yapay zekâ cevaplarında anılmayı garanti edemez; bu cevaplar soruya, soran kişiye ve zamana göre değişir.

Anahtar kelimeler bölümü, takip ettiğiniz bir aramada Google'ın yapay zekâ özeti gösterip göstermediğini ve sitenizi kaynak gösterip göstermediğini de kaydeder.

Yapay zekâ asistanlarındaki görünürlüğünüz nasıl okunur?

Ücretli paketlerde sitenizin Özet sayfasındaki "Yapay zekâ asistanlarında görünürlük" kartına müşterilerinizin soracağı soruları yazarsınız; her soru ChatGPT, Gemini, Claude ve Perplexity'ye web araması açık olarak sorulur.

Aynı soruya asistanlar her seferinde biraz farklı cevap verir. Sonuç bir örneklemdir, kesin sıralama değildir; tek bir ölçüme göre değil, birkaç sorudaki eğilime göre karar verin. Her asistan için çıkan durum şunu anlatır:

  • Kaynak gösterdi: asistan cevabında sitenize bağlantı verdi. Bu sayfayı güncel ve doğru tutun.
  • Buldu, kaynak göstermedi: asistan aramasında sayfanıza ulaştı ama cevabı başka sitelerden derledi. En değerli ipucu budur: sayfanız konuya yakın, ama cevabı yeterince net ve alıntılanabilir değil. Sayfanın başına kısa bir özet, soruya doğrudan cevap veren bir bölüm ve kaynaklı sayılar ekleyin; "Yerinize kaynak gösterilen siteler" listesindeki sayfaların neyi daha açık anlattığına bakın.
  • Bulmadı: asistan aramasında da cevabında da siteniz yoktu. Önce sayfanın arama motorlarında dizinde olduğunu ve robots.txt'nin yapay zekâ arama botlarını engellemediğini kontrol edin; sonra o soruyu doğrudan yanıtlayan bir sayfa ya da bölüm yazın.
  • Bulduklarını paylaşmıyor: bazı asistanlar yalnız kaynak gösterdiği sayfaları bildirir, aradığı sayfaları bildirmez. Bu durumda "bulmadı" diyemeyiz; yalnız kaynak gösterilip gösterilmediğinizi görürsünüz.
  • Adınız geçti: cevapta markanız ya da alan adınız yazıyla anıldı. Kaynak gösterilmeseniz de asistanın sizi tanıdığını gösterir.

GEO skoru neye bakar?

Panelin GEO skoru, yapay zekâ destekli aramaların sitenizi okuyup alıntılayabilmesi için dışarıdan ölçülebilen hazırlığı 100 üzerinden özetler. SEO skorundan ayrı hesaplanır ve onu değiştirmez; yapay zekâ cevaplarında anılıp anılmadığınızı değil, buna ne kadar hazır olduğunuzu ölçer.

  • Erişim: robots.txt'de yapay zekâ arama botlarına izin. Eğitim botlarını engellemek bir tercihtir, skoru düşürmez. Cloudflare'in yapay zekâ botu engeli robots.txt'de görünmez; sitenizi Cloudflare arkasında görürsek kendi panelinizden kontrol etmenizi hatırlatırız.
  • llms.txt: önemli sayfalarınızı listeleyen isteğe bağlı dosya var mı, biçimi doğru mu. Resmî bir standart olmadığı için ağırlığı düşüktür.
  • Kim olduğunuz: kurumunuzu, işletmenizi ya da sizi anlatan yapılandırılmış veri (Organization, LocalBusiness ya da Person), logo, resmî hesaplarınız (sameAs) ve ad, adres ve telefonun sitede yazanla aynı olması.
  • Alıntılanabilir içerik: sayfa başında net bir özet paragrafı, soru biçimli başlık ve hemen altında kısa cevap, uzun metinde liste ya da tablo, yazılarda yazar ve tarih, sayılara kaynak bağlantısı.
  • Teknik okunabilirlik: içeriğin JavaScript olmadan da sayfanın HTML'inde gelmesi, sayfanın Google'ın okuduğu ilk 2 MB'ı aşmaması ve alıntıyı kısan yönergeler.

Alıntılanabilir içerik nasıl yazılır?

Asistanlar bir sayfadan çoğunlukla kendi başına anlaşılan kısa bir bölümü alıntılar. Sayfanın başına konuyu 20-120 kelimede tanımlayan bir paragraf yazın; okurun soracağı soruları ara başlık yapın ve hemen altına önce kısa, doğrudan cevabı, sonra ayrıntıyı koyun.

Adımları numaralı listeye, karşılaştırmaları tabloya çevirin. Yazılarınıza yazar adını ve son güncelleme tarihini ekleyin; verdiğiniz sayıların ilk kaynağına bağlantı verin.

Bu öneriler sezgiseldir: hiçbiri kesin bir sıralama ölçütü değildir. Yalnız arama motoru için soru-cevap doldurmayın; her bölüm gerçekten bir okurun sorusunu yanıtlasın.

Bugün yapabilecekleriniz

  1. Sitenizin Özet sayfasındaki "Yapay zekâ aramaları (GEO)" kartında skorunuza ve ilk üç eksiğe bakın.
  2. robots.txt dosyanızda OAI-SearchBot, Claude-SearchBot, PerplexityBot ve bingbot için "Disallow: /" satırı olmadığından emin olun.
  3. Ana sayfanıza logonuzu ve resmî hesaplarınızı (sameAs) içeren kurum verisi ekleyin; ad, adres ve telefon sitede yazanla aynı olsun.
  4. En çok ziyaret alan sayfanızın başına konuyu 20-120 kelimede anlatan bir paragraf yazın.
  5. Müşterilerinizin en sık sorduğu bir soruyu ilgili sayfaya ara başlık yapıp altına kısa bir cevap yazın.
  6. Ücretli paketteyseniz o soruyu "Yapay zekâ asistanlarında görünürlük" kartına ekleyip ölçün; "buldu, kaynak göstermedi" çıkan asistanlarda yerinize kaynak gösterilen sayfalara bakın.

Bu dersle ilgili kontrollerimiz

Ücretsiz analizimiz ve panelimizdeki denetim bu kontrolleri sitenizde çalıştırır:

  • Yapay zekâ arama botları engellenmiş
  • Kim olduğunuz yapılandırılmış veride yazmıyor
  • Kurum bilgisinde logo ya da resmî hesap bağlantısı eksik
  • Ad, adres ya da telefon sitede yazanla uyuşmuyor
  • Sayfa başında net bir özet paragrafı yok
  • Soru biçimli başlık ve kısa cevap yok
  • Uzun sayfada liste ya da tablo yok
  • Yazıda yazar ya da tarih bilgisi yok
  • Yazıdaki sayılara kaynak gösterilmemiş
  • Sayfanın alıntılanması kısıtlanmış (nosnippet)
  • İçerik yalnız JavaScript ile yükleniyor
  • Sayfa Google'ın okuma sınırını aşıyor